Azerbaycan Yarışı: Bakü öncesi bilinmesi gerekenler
Azerbaycan Yarışı, Formula 1 sezonunun 15. ayağı olarak bu hafta sonu Bakü sokaklarında sahne alacak. Takımlar, uzun düzlükler, sert frenaj noktaları ve hata affetmeyen beton duvarlarla çevrili pistte damalı bayrağa ulaşmak için mücadele edecek.
İlk ve ikinci antrenman seansları 24 Eylül Perşembe günü yapılacak. Üçüncü antrenman ile sıralama turları 25 Eylül Cuma günü koşulurken yarış 26 Eylül Cumartesi günü gerçekleştirilecek.
Bakü pistinden kritik istatistikler
- İlk yarış: 2017. Pist, 2016 yılında Avrupa Grand Prix’sine ev sahipliği yaptı.
- Pist uzunluğu: 6,003 kilometre.
- Tur rekoru: 1 dakika 43,009 saniye. Charles Leclerc, Ferrari, 2019.
- En fazla ilk sıra: Charles Leclerc, 4.
- En fazla zafer: Sergio Perez ve Max Verstappen, 2’şer.
- En dar bölüm: 8 ve 9. virajlardan oluşan Eski Şehir kompleksi yalnızca 7,6 metre genişliğinde.
- İlk viraja kadar mesafe: İlk sıradan 1. viraj frenaj noktasına 111 metre. Bu, takvimdeki en kısa mesafe.
- 2025’te tamamlanan geçiş: 55.
- Güvenlik aracı ihtimali: Yüzde 67.
- Sanal güvenlik aracı ihtimali: Yüzde 50.
- Pit yolu zaman kaybı: 19,27 saniye. Bu sürenin 2,5 saniyesi araç dururken geçen zamanı kapsıyor.
Bakü’de tur atmak neden bu kadar zor?
Eski Renault pilotu Jolyon Palmer, Bakü pistinin bir tur boyunca farklı karakterleri aynı anda sunduğuna dikkat çekiyor. İlk sektörde uzun düzlükler ve sert frenaj bölgeleri bulunurken ikinci sektör virajlı yapısıyla, üçüncü sektör ise duvarlara yakın sürüşüyle pilotları zorluyor.
Start-finiş düzlüğünün hemen ardından gelen 1. viraj, frenleme açısından başlı başına bir sınav. Son virajdan sonra bu bölgeye ulaşmak uzun sürüyormuş gibi görünse de pilotlar hava koridorunu doğru kullandığında ciddi zaman kazanabiliyor. Bu nedenle sıralama turlarında hava koridoru hesabı belirleyici olacak.
Pistin aşındırıcılığı düşük olduğu için çıkış turunun temposu da büyük önem taşıyor. Yavaş bir çıkış turu, lastiklerin yeterince ısınmamasına ve 1. virajda tekerleklerin kilitlenmesine yol açabilir.
Orta bölümdeki ünlü kale geçidi, pistin en dar ve kazaya en açık noktalarından biri. Ancak Palmer’a göre asıl zorlayıcı virajlardan biri 15. viraj. Görüşün kısıtlı olduğu bu sol virajda pilot, hafifçe sağa doğru fren yapıyor; ardından kaçış alanına taşmadan ve yaklaşan duvarlara çarpmadan aracı yavaşlatmak zorunda kalıyor.
Bakü’de zaman kazanmanın anahtarı frenleme ve viraj çıkış hızında yatıyor. Pilotlar apeks noktasında yeterli hızı taşıyabilirse önemli bir avantaj elde ediyor; ancak apeksi fazla zorlamak, beton duvarla temas anlamına gelebilir.
Lastik seçimi ve yarış stratejisi
Pirelli’nin hafta sonu değerlendirmesine göre 2, 3 ve 4. virajların bazı bölümlerinde asfalt yenileme çalışması yapıldı. Kullanılacak hamurlar sert lastik olarak C3, orta hamur olarak C4 ve yumuşak lastik olarak C5 olacak.
Yeni asfalt yalnızca belirli bölümlerle sınırlı olduğu için lastik davranışını önemli ölçüde değiştirmesi beklenmiyor. Bununla birlikte, şehir pistlerinde sık görüldüğü üzere hafta sonunun ilk seanslarında yol tutuş seviyeleri düşük kalabilir.
Piste kauçuk biriktikçe hafta sonu boyunca belirgin bir gelişim yaşanması bekleniyor. Görece pürüzsüz ve düşük aşındırıcılığa sahip asfalt, lastik aşınmasını ve performans kaybını sınırlayabilir. Bu tablo, tek pit stoplu yarışı en olası senaryo haline getiriyor.
Yumuşak C5 lastiğin uzun sürüş bölümlerinde etkili olması beklenirken sert hamurun yarışta birçok takım tarafından tercih edilmeyebileceği değerlendiriliyor. İlk seanslarda düşük yol tutuş nedeniyle tanelenme görülebilir; ancak bunun performansı belirleyen ana unsur olması beklenmiyor.
Bakü’deki en önemli lastik başlıklarından biri sıcaklık yönetimi olacak. Son viraj ile 1. viraj arasındaki uzun tam gaz bölümü lastiklerin soğumasına neden oluyor. Jant tasarımındaki gelişmeler bu etkiyi artırırken özellikle ön lastiklerde sert frenleme sırasında kilitlenme riskini yükseltebilir.
Şehirdeki binaların oluşturduğu gölgeli alanlar da pist sıcaklığındaki artışı sınırlayabilir. Bu durum, genel olarak sıcak iklime rağmen lastiklerin aşırı ısınmasını kontrol altında tutabilir.
Şampiyonada güncel tablo
Kimi Antonelli, pilotlar klasmanının zirvesindeki yerini koruyor. Mercedes pilotu, sezonun 15. yarışı öncesinde en yakın takipçisi George Russell’ın 81 puan önünde bulunuyor.
İtalyan pilot, İtalya ve İspanya’daki art arda zaferlerin ardından galibiyet ivmesini de elinde tutuyor. Antonelli, Bakü’de bir kez daha kazanarak şampiyona liderliğini daha da güçlendirebilecek mi?
McLaren pilotu Lando Norris de kısa süre önce Macaristan ve Hollanda’da üst üste iki galibiyet aldı. Ancak son şampiyon, Madrid’de sanal güvenlik aracının zamanlamasının aleyhine işlemesi nedeniyle sezonun üçüncü zaferi için önemli bir fırsatı kaçırdı.
Norris, buna rağmen MCL40’ın hızı sayesinde hafta sonundan çıkarılacak “yalnızca olumlu şeyler” bulunduğunu söyledi. McLaren’in Bakü pistine bu tempoyu taşıyıp taşıyamayacağı yarışın önemli sorularından biri olacak.
Ferrari ise Madrid’de farklı duygular yaşadı. Lewis Hamilton fren sorunu nedeniyle yarış dışı kalırken Charles Leclerc dördüncü sıraya kadar yükseldi. Max Verstappen de Red Bull’dan alabileceğinin tamamını çıkararak üst üste ikinci podyumunu elde etti.
Orta grup mücadelesinde Alpine, takımlar klasmanında beşincilik için yarıştığı Racing Bulls ile arasındaki farkı azalttı. Audi, Nico Hulkenberg’in kazandırdığı bir puanla hanesine ekleme yaparken Haas ile yedincilik mücadelesini sürdürdü. Dokuzuncu sıradaki Williams ise merakla beklenen Bakü güncelleme paketinin takımı ileri taşımasını umuyor.
Bakü’den hafızalara kazınan geçiş
Azerbaycan, takvime katıldığı 10 yıldan bu yana yüksek hızlı Bakü pistinde drama yüklü yarışlara sahne oldu. Acımasız beton duvarlar, çok sayıda pilotun hata yapmasına neden olurken bazı anlar doğrudan pist tarihine geçti.
Bu anların en unutulmazlarından biri, Daniel Ricciardo’nun 2017 yarışındaki olağanüstü geçişiydi. Avustralyalı pilot, ana düzlükte ve 1. viraja girişte aynı anda üç aracı geride bıraktı.
Renault pilotu Nico Hulkenberg ile Williams sürücüleri Felipe Massa ve Lance Stroll’un arkasında ilerleyen Ricciardo, hava koridorunu kusursuz kullandı. Son anda fren yapan pilot, tüm risklere rağmen aracı duvara çarpmadan virajdan geçirmeyi başardı.
